Mira, ut iam dictum est, vocum reddendarum vi praeditus erat ille viarum angulus in quo medicus habitabat. Lucia, aureum filum assidue ducens quo maritum, patrem, se ipsam, et eam quae olim eam instituerat atque comitata erat in unam tranquillam beatamque vitam coniungebat, in tacita domo sedebat, in illo angulo cuius silentium tamen sonos placide reddebat, et passus annorum redeuntes audiebat.
Primis temporibus nonnumquam, quamquam nupta admodum felix erat, opus e manibus eius sensim delabebatur oculique lacrimis caligabant. Nescio quid enim in illis vocum responsis adveniebat, leve quiddam, longe remotum vixdumque audibile, quo nimium movebatur animus. Spes et dubitationes trepidantes pectus eius divellebant: spes amoris nondum experti; metus ne ipsa e vita prius decederet quam illo novo gaudio frui posset. Tum inter resonantes passus audire sibi videbatur pedes ad immaturum suum sepulcrum accedentium; cogitatio mariti, qui solus et orbatus relinqueretur et tam graviter eam defleret, lacrimas excitabat quae quasi fluctus ex oculis erumpebant.
Illud tempus praeteriit, et parva Lucia in sinu matris recubabat. Tum inter sonos qui propius propiusque veniebant tenerrimus pedum eius incessus et blandus infantis sermo audiebantur. Quamvis maiores sonitus undique resonarent, iuvenis mater iuxta cunas sedens hos certe adventare semper exaudire poterat. Advenerunt; et domus, quamvis opaca, risu puellae collustrata est. Ille autem divinus puerorum amicus, cui mater in sollicitudine filiam suam commendaverat, videbatur parvulam in ulnas suscipere, quemadmodum olim puerum susceperat, atque eam matri sacrum quoddam gaudium reddere.
Aureum illud filum, quo cuncti inter se coniungebantur, assidue ducens, benevolentiae suae ministerium per omnem eorum vitam velut per textum intexens, nec usquam ita praevalere sinens ut ceterorum officia obscuraret, Lucia in annorum resonatu nihil nisi amicos lenesque sonos audiebat. Inter eos firmus atque prosper mariti incessus, patris certus aequabilisque audiebatur. Ecce vero Prossa, funiculorum velut equestri apparatu circumdata, non secus ac equus ferocior verberibus excitatus hinnitu et pedum iactatione sub platano horti omnia personare faciebat!
Ne tum quidem, cum tristiores voces ceteris admiscebantur, asperae aut crudeles videbantur. Etiam cum aurea coma, matris suae comae similis, in pulvino velut corona circa pallidam pueri faciem sparsa iaceret, illeque hilari et splendenti risu diceret: «Mi pater, mea mater carissimi, vehementer doleo quod a vobis et a sorore mea tam lepida discedere debeo; sed vocor, et mihi eundum est» — etiam tum non solius doloris lacrimae genas iuvenis matris rigabant, cum spiritus e complexu eius, cui paulisper creditus fuerat, avolaret.
Sinite parvulos, nec prohibete eos. Faciem Patris mei vident. O Pater, quam beata verba!
Ita levis alarum angeli susurrus ceteris vocibus admiscebatur; nec illae iam prorsus terrenae erant, sed caelestis quoque aurae aliquid secum ferebant.
His etiam miscebantur ventorum suspiria, qui super parvum sepulcrum horti spirabant; et hos et illos Lucia leni murmure percipiebat, simili maris aestivi spiritui quod in harenosa ora placide quiescit; dum Lucia minor, nunc ad matutinum quoddam pensum lepide intenta, nunc puppam ad subsellium matris vestiens, utraque lingua duarum urbium, quae in vita eius coniunctae erant, garriebat.
Raro autem verorum Sidneii Cartonii passuum sonum illae voces reddebant. Semel atque iterum, ad summum sexies per annum, iure sibi concesso utebatur, ut nullo invitante veniret atque vesperum cum eis, sicut olim saepius fecerat, transigeret. Numquam illuc vino incalescens veniebat. At de eo etiam alia res per illos sonos susurrabatur, qualis per omnia saecula veris amoris vocibus arcane susurrata est.
Nullus vir umquam mulierem vere dilexit, deinde amisit, eamque postea, cum uxor et mater facta esset, pudico tamen atque immutato animo cognitam habuit, quin liberi eius mirabili quadam erga illum benevolentia moverentur et quasi naturali instinctu calamitatem eius verecunde miserarentur. Quae occultae teneritudines tum excitentur, nullus sonus redditus explicat; ita tamen fit, ita hic factum est. Cartonius primus ex hominibus familiae externis fuit ad quem Lucia parvula bracchiola pinguiora porrexit; atque hunc apud eam locum, dum crescebat, retinuit. De eo etiam puer prope supremum vitae momentum locutus erat.
«Miser Cartonius! Osculare eum meo nomine!»
Striverius per iudicia, tamquam ingens machina per turbidam aquam se vi propellens, humeris suis viam aperiebat, amicumque sibi utilem velut naviculam remulco post se trahebat. Quoniam navicula ita tracta plerumque male habetur atque saepe fluctibus mergitur, Sidneius vitam prope perpetuo fluctibus obrutam agebat.
Sed consuetudo facilis ac valida — quae, pro dolor, multo plus in eo poterat quam ulla animi commotio sive meriti sive dedecoris conscientia excitata — hanc ei vitam destinaverat. Nec magis de statu suo, quo leonem tamquam fera comes sequebatur, emergere cogitabat, quam vera illa bestia de mutando se in leonem cogitare posset. Striverius dives erat; duxerat viduam rubicundam, bonis instructam, trium puerorum matrem, quorum nihil praeter capillos rectos in capitibus globosis praecipue nitebat.
Hos tres adulescentulos Striverius, cui toto corpore insolentissimam beneficentiae ostentationem prae se ferre videbatur, quasi tres oves ante se egit ad tranquillum illum Londini vicum, atque marito Luciae discipulos obtulit; hoc sane perquam delicate addito: «Heus, Darnaee! Ecce tibi tres panis caseique massae, quibus nuptiale tuum convivium instruas!» Cum illae tres massae panis caseique comiter recusatae essent, Striverius indignatione adeo inflatus est, ut eam postea in educandos pueros converteret, monens ne umquam mendicorum superbiam, qualis illius magistri erat, imitarentur.
Solebat etiam, cum generoso vino se oblectaret, uxori narrando saepe inculcare quibus artibus domina Darnaea olim eum sibi capere temptavisset; quibus vero artibus ille, ipsa astutia callidior, se capi non passus esset. Nonnulli ex eius forensibus sodalibus, qui interdum vini eius et mendacii participes erant, veniam huic postremo tribuebant, quod fabulam iam totiens rettulisset ut ipse eam crederet. Quod tamen tantum est primae nequitiae incrementum atque adeo insanabile, ut quisquis ita peccaverit merito ad locum satis abditum duci ibique, ne cui posthac noceat, suspendi posse videatur.
Hi quoque soni erant quos Lucia, nunc cogitabunda, nunc iucunde ridens, in angulo suo audiebat, usque dum filiola sex annos nata est. Quam penitus autem eius pectus commoverent vestigia parvae filiae, itemque pedes dilectissimi patris, semper strenui et sui compotis, atque carissimi mariti, non opus est dicere.
Neque memorandum est quam suaviter sonaret vel tenuissima vitae domesticae vox, quam illa tam sapienti et venusta parsimonia administrabat, ut copiosior esset quam prodigae ullae divitiae.
Neque quoties pater ei dixerit filiam sibi, ex quo nupta esset, etiam diligentiorem esse — si fieri posset — quam prius; quoties maritus confirmaverit neque curas neque officia amoris eius partem ullam a se detrahere aut eius auxilium imminuere, atque ita quaesiverit: «Quo tandem arcano artificio, mea carissima, omnibus nobis tantum praestas, quasi unus tantum ex nobis esset, neque tamen umquam festinare videris aut nimium negotii habere?» Haec quoque, per totam domum suave resonantia, auribus Luciae dulcissima erant.
Alii tamen soni erant qui per totum illud tempus e longinquo venientes in angulo minaciter murmurabant. Iam vero, circiter eo tempore quo Lucia minor sextum natalem diem celebrabat, ita horribiliter resonare coeperunt, ut magna quaedam in Gallia tempestas et terribile mare insurgens audiri viderentur.
Media quadam nocte mensis Iulii anni millesimi septingentesimi octogesimi noni Lorrius, sero ab argentaria Tellsoniana regressus, iuxta Luciam maritumque eius ad obscuram fenestram consedit. Nox erat aestuosa ac turbida; tresque simul meminerunt illius dominicae vesperae, cum ex eodem loco fulgura spectaverant.
«Iam paene verebar,» inquit Lorrius, castaneam capillamentam manu retrahens, «ne hac nocte apud Tellsonios pernoctandum mihi esset. Tot negotiis hodie oppressi sumus, ut quid primum ageremus aut quo nos verteremus omnino nesciremus. Tanta Lutetiae animorum perturbatio est, ut apud nos, mirum dictu, non ad pecuniam repetendam, sed ad pecuniam apud nos deponendam certatim concurratur! Clientes nostri qui illic sunt bona sua nobis committere non satis cito possunt; nonnullos furor quidam incessisse videtur omnia in Britanniam transferendi.»
«Id sane mali omen est,» inquit Darnaeus.
«Mali omen, ais, mi Darnaee? Ita fortasse; sed qua causa fiat ignoramus. Homines tam sunt rationis expertes! Sunt apud Tellsonios quidam nostrum iam aetate graves, quibus profecto haud placet sine iusta causa e consueto negotiorum ordine deturbari.»
«Attamen,» inquit Darnaeus, «vides quam obscurum ac minax caelum sit.»
«Id scio, sane,» concessit Lorrius, qui sibi persuadere conabatur pristinam suam mansuetudinem in acerbitatem conversam esse seque vere queri; «sed post totius diei molestias morosus esse decrevi. Ubi Manettus est?»
«Adsum,» inquit medicus, qui ipso illo momento in tenebricosum cubiculum intrabat.
«Laetor profecto te domi esse. Tanta hodie festinatio, totque omnia mali praesagia circum me fuerunt, ut sine causa animo perturbatus sim. Non es, spero, foras iturus?»
«Minime; quin, si lubet, tecum calculis ludam,» medicus respondit.
«Hoc, ut ingenue dicam, minime lubet. Non sum hac nocte par tam sollerti adversario. Num mensa thearia adhuc adest, Lucia? Nihil video.»
«Adest certe; tibi servata est.»
«Gratias, mea cara. Pretiosissima nostra puella in lectulo tuto recubat?»
«Atque artissime dormit.»
«Optime! Omnia tuta atque salva! Cur hic aliquid praeter tutum ac salvum esse debeat, Deo gratias, nescio; sed totum diem tam vexatus sum, nec iam tam iuvenis sum quam olim! Da mihi, mea cara, potionem theariam. Gratias. Nunc etiam tu ad nos accede, in circulo consideamus, tranquilli maneamus, atque audiamus eos sonos resonantes de quibus tuam quandam rationem habes.»
«Non rationem,» inquit Lucia, «sed imaginem quandam animo finxeram.»
«Sit igitur imaginatio, mea prudens delicia,» inquit Lorrius, manum eius leviter demulcens. «Quam multi tamen illi sunt soni, quam clare resonant! Tantum aures admovete!»
Passus praecipites, furiosi, periculosi, qui in cuiuslibet vitam perrumpere possent, neque facile iterum ablui, si semel sanguine rubuissent: hi erant passus qui tum longe in vico Sancti Antonii saeviebant, dum parvus ille coetus ad fenestram Londiniensem in tenebris sedebat.
Vicus Sancti Antonii eo mane immensa quaedam erat ac fusca turba, quasi simulacra hominum macilentorum ventis agitata, quae huc illucque fluctuabat; super capitum undas crebrae luminis coruscationes apparebant, ubi gladii ferrei atque mucrones sclopetis adfixi sub sole fulgebant. Ingens clamor velut uno vici gutture editus est, silvaque nudarum bracchiorum in aera surgebat, quasi aridae ramorum arborum partes hiemali vento agitatae; omnium digiti convulsis motibus quamcumque armorum speciem e profundis turbae partibus in sublime missam arripere conabantur, quamvis longe abesset.
Quis ea arma distribueret, unde proxime adlata essent, ubi primum comparuissent, quibus manibus per capita multitudinis, multis simul, obliquis motibus quasi fulgura huc illucque iactarentur, nemo e turba oculis deprehendere poterat. Attamen sclopeta tradebantur, item tubuli chartacei pulvere pyrio pilisque referti, pulvis pyrius ipse, plumbeae pilae, vectes ferrei, fustes, cultri, secures, hastae; quidquid instrumenti ad nocendum excogitare aut reperire furens hominum sollertia poterat.
Qui nihil aliud arripere poterant, manibus iam cruentis saxa lateresque ex muris evellere aggressi sunt. Omnis pulsus, omne cor in vico Sancti Antonii febrili quadam vi atque ardore laborabat. Nemo ibi vitam suam magni aestimabat; omnes inexplebili quadam cupiditate eam profundendi insaniebant.
Ut ferventium aquarum gurges medium habet punctum, circa quod rotatur, ita universus ille impetus circum cauponam Defargii vertebatur, atque omnis humana quasi gutta in illo ferventi vase ad voraginem trahebatur. Ibi Defargius ipse, pulvere pyrio ac sudore foedatus, imperabat, arma distribuebat, hunc repellebat, illum in primam aciem rapiebat, huic arma eripiebat ut alteri traderet, summisque in turbis indefessus agebat atque contendebat.
«Mihi proximus esto, Iacobe Tertie!» clamavit Defargius. «Vos autem, Iacobe Prime et Secunde, discedite et quotquot potestis ex his civibus ad vos congregate atque eos ducite. Ubi est uxor mea?»
«Quid quaeris? Ecce adsum!» respondit domina Defargia, ut semper composita, sed eo die nulla tela texens. Dextra eius firma securim tenebat pro solitis mitioribus instrumentis; in cingulo autem sclopetulum et immanis culter haerebant.
«Quo pergis, uxor?»
«Nunc,» inquit illa, «tecum eo. Mox autem in prima feminarum acie me visurus es.»
«Age igitur!» maxima voce Defargius exclamavit. «Cives, amici, parati sumus! Ad Bastiliam!»
Tum velut uno spiritu totius Galliae in illud invisum nomen formato clamor erupit. Mare vivum surrexit, unda super undam, altitudo super altitudinem, atque eo usque per urbem effusum est. Tinnientibus campanis quae ad arma vocabant, pulsatis tympanis, mugiente mari ac in novam oram se impetu frangente, oppugnatio coepta est.
Fossae profundae; pons duplex, qui sursum tolli poterat; ingentes lapidei muri; octo turres vastissimae; tormenta bellica, sclopeta, ignis et fumus. Per ignem perque fumum, immo in ipso igne atque in ipso fumo — nam mare Defargium adversus tormentum quoddam iecerat, unde statim tormenti minister factus est — caupo ille tamquam fortissimus miles operabatur. Duae horae acres atque atroces effluxerant.
Fossa profunda; unus iam pons levatilis; ingentes lapidei muri; octo turres vastissimae; tormenta, sclopeta, ignis et fumus. Alter pons deiectus erat! «Laborate, omnes socii, laborate! Age, Iacobe Prime, Iacobe Secunde, Iacobe Millesime, Iacobe Bis Millesime, Iacobe Quinque et Viginti Millesime! Per omnes angelos aut per omnes daemones, ut vultis, operam date!» Ita Defargius, tormento suo intentus, quod iam diu ob assiduum usum candescere coeperat.
«Ad me, feminae!» clamavit uxor eius. «Quidni? Ubi arx capta erit, nos quoque non minus quam viri interficere poterimus!» Illuc feminae undique concurrentes ululatu acuto, sitim sanguinis prodente, advenerunt; variis armis instructae erant, sed omnes eodem famis atque ultionis ardore accensae.
Tormenta, sclopeta, ignis et fumus; at adhuc fossa profunda, unus pons levatilis, ingentes lapidei muri, octo turres vastissimae. Mare furentium, sauciis hominibus cadentibus, paulum in singulis locis perturbabatur.
Coruscantia arma, ardentes faces, plaustra palea humida fumantia onusta, sudor et labor apud finitimas munitiones undique exstructas, clamores, crebra tormentorum ictuum series, exsecrationes, virtus nulla condicione coercita, fragor, ruinae, strepitus, atque ingens illius vivi maris fremitus. At adhuc fossa profunda, unus pons levatilis, ingentes lapidei muri, octo turres vastissimae; adhuc Defargius caupo ad tormentum, quod iam bis tanto ardore incaluerat per quattuor horas atrociter exactas.
Ecce vexillum album ex arce sublatum est, colloquium pacis quaesitum; id inter furentis tempestatis nebulas vix cerni, nihil autem audiri poterat. Subito mare immensum in latitudinem altitudinemque crevit et Defargium per pontem demissum, praeter ingentia externa moenia, in medias octo arci iam deditae turres abripuit.
Tanta vi illud mare eum ferebat ut ne spiritum quidem ducere neve caput vertere posset, non secus ac si in fluctibus maris australis luctaretur, donec in exteriorem Bastiliae aream proiectus est. Ibi, ad angulum cuiusdam muri adhaerens, aegre conatus est circumspicere. Iacobus Tertius paene iuxta eum aderat; domina Defargia, adhuc aliquas feminas ducens, in interiore parte conspiciebatur, cultrum in manu tenens.
Ubique tumultus, exsultatio, clamor aures obtundens, mente captae multitudinis stupor, sonitus intolerabilis; atque in ipso illo fragore quasi mutae tamen scenae furore plenae.
«Captivos!»
«Tabulas!»
«Cellas occultas!»
«Instrumenta tormentorum!»
«Captivos!»
Ex omnibus his clamantibus et e decem milibus vocum inter se confusarum, maxime iterabatur «Captivos!» ab eo mari quod in arcem irruebat, quasi non solum temporum et locorum, sed etiam hominum infinitas quaedam exsisteret.
Cum priores fluctus intus praeterfluxissent atque custodes carceris secum traherent, quibus omnibus mors praesens minabatur nisi quemlibet recessum arcanum aperuissent, Defargius manum validam in pectus unius custodis imposuit. Is erat cano capite, facem ardentem gestans. Hunc a ceteris direptum inter se et parietem constituit.
«Turrim septentrionalem mihi ostende!» iussit Defargius. «Cito!»
«Fideliter ostendam,» respondit ille, «si mecum veneris. Sed illic nemo est.»
«Quid sibi vult: Centum Quinque, Turris Septentrionalis?» interrogavit Defargius. «Cito responde!»
«Quid sibi velit, domine?»
«Num captivum significat, an locum ubi captivus tenetur? An malis me te ilico trucidare?»
«Occide eum!» rauca voce Iacobus Tertius, qui iam propius accesserat, interiecit.
«Domine, cella carceris est.»
«Eam mihi ostende!»
«Hac igitur sequere.»
Iacobus Tertius, pristina caedis cupiditate flagrans atque manifesto deceptus quod sermo non in sanguinem effundendum vergeret, Defargii bracchium tenuit, dum ille custodis bracchium prehendebat. Tria capita tam arcte inter se iunxerant, dum paucas illas voces commutabant, ut tamen vix alii alios audirent, tanto strepitu mare vivum arcem irrumpens atria, transitus, scalasque inundabat. Foris quoque muros undique profundo ac rauco murmure verberabat; interdum e tumultu clamores singulorum instar spumae in aera prorumpentes prosiliebant.
Per obscuras fornices quas numquam sol collustraverat, praeter horribiles ianuas tenebricorum ergastulorum et cavearum, deorsum per saxosos gradus qui speluncarum speciem praebebant, rursus sursum per arduas lapidum laterumque ascensiones, siccae magis cataractae quam scalae similes, Defargius, custos et Iacobus Tertius, manibus bracchiisque coniunctis, quam celerrime poterant properabant.
Aliquot locis, praesertim initio itineris, irruens multitudo eos improviso impetu aggressa praeterfluxit; sed ubi iam descendere desierunt et per turrim tortuoso itinere ascendere coeperunt, soli erant. Hic ingenti murorum fornicumque crassitudine conclusi, tempestatem quae intra et extra arcem saeviebat nonnisi obtuso quodam et remisso sonitu audiebant; quasi tantus paulo ante fragor ipsum audiendi sensum paene exstinxerat.
Ad humilem ianuam custos constitit, clavem in seram magno strepitu resonantem immisit, ianuam lente in cardinibus convertit, atque cum omnes capite demisso intrarent pronuntiavit:
«Centum Quinque, Turris Septentrionalis!»
Exigua fenestra, cancellis crassis obsaepta, vitris carens, alte in muro aperiebatur. Ante eam saxeum quoddam obstaculum eminens caelum adeo intercipiebat ut, nisi quis se humiliter inclinasset atque sursum respexisset, nihil videre posset. Caminus exiguus erat, transversis ferreis vectibus paulo intra os eius defensus. In foco vetus cinis lignorum levis atque quasi floccosus congestus iacebat. Aderant scabellum, mensa, lectus stramineus. Quattuor parietes fuligine nigri erant, et in uno annulus ferreus rubigine consumptus inhaerebat.
«Facem lente iuxta hos parietes circumfer, ut omnes inspicere possim,» custos a Defargio iussus est.
Ille paruit, et Defargius lumen intentis oculis sequebatur.
«Siste! Ecce, Iacobe, huc aspice!»
«A. M.!» rauce Iacobus Tertius litteras avide legens exclamavit.
«Alexander Manettus,» susurravit Defargius ad aurem eius, litteras atro digito, pulvere pyrio penitus infuso, percurrens. «Atque hic addidit: 'medicus pauper.' Is quoque sine dubio dierum rationem in hoc lapide signis incisis notavit. Quid illud manu tenes? Vectem ferreum? Da mihi!»
Ipse adhuc lignum, quo ignis tormento admoveri solebat, manu tenebat. Quo cum ferreo vecte subito commutato, scamnum carie corruptum mensamque pariter corrosam aggressus paucis ictibus in frusta comminuit.
«Altius facem extolle!» iratus custodi dixit. «Omnia ista fragmenta diligenter scrutare, Iacobe. Ecce etiam cultrum meum,» quem in eum coniecit; «stramenticium lectum dissecato atque paleas perscrutare. Tu autem altius lumen attolle!»
Minaciter custodem intuens super focum inrepit, atque in caminum suspiciens vecte ferreo latera pulsavit ac subruit, simul cratem ferream transversam quassans. Paucis momentis interiectis, calx qua lapides iungebantur et pulvis quidam delabi coeperunt; ne in oculos inciderent faciem avertit. Tum inter has ruinas, in veteri lignorum cinere, et in rima caminuli in quam vectis fortuito penetraverat, summo cum examine digitis scrutabatur.
«Nihilne in lignis, nihil in stramine, Iacobe?»
«Nihil.»
«Ergo omnia in medium cubiculum conferamus. Bene! Tu, ignem subice!»
Custos exiguum congestorum lignorum ac straminum acervum accendit, qui statim magno ardore flagravit. Rursus ad humilem ianuam capite demisso exeuntes ignem ibi reliquerunt et per eandem viam in aream redierunt. Descendentes videbantur paulatim auditum recuperare, donec denuo in medium insanientis multitudinis impetum devenerunt.
Eam turbam fluctuare atque aestuare invenerunt ipsum Defargium quaerentem. Vicus Sancti Antonii vehementer postulabat ut caupo eius primus inter custodes praefecti procederet, qui Bastiliam defenderat atque in populum ignem iecerat. Nisi ita factum esset, praefectus ad curiam urbis iudicandus deduci non posset; nisi ita factum esset, effugeret praefectus, sanguisque populi — qui post tam multos annos, quibus nihili habitus fuerat, subito aliquid pretii cepisset — inultus maneret.
In illo universo velut ululantium animorum certamine, quo senex asper praefectus, pallio cinereo et rubro honoris signo insignis, circumdabatur, una tantum persona prorsus immota consistebat, eaque femina erat. «Aspicite! Illic est maritus meus!» exclamavit, eum digito monstrans. «Aspicite Defargium!» Ipsa prope illum atrocem senem immota stetit nec ab eius latere discessit; immota per vias eum comitata est, dum Defargius ceterique captivum ducebant; immota iuxta eum mansit, cum iam ad locum destinatum adductus esset atque a tergo verberari inciperet; immota permansit, cum tandem ictus et vulnera diu minitantia tamquam imber gravis in eum caderent. Tam prope stetit, ut, cum ille ictibus confectus concidisset, subito velut excitata pedem in cervicem eius imponeret et immani cultro, quem iam diu paratum tenuerat, caput eius praecideret.
Iam tempus advenerat quo vicus Sancti Antonii horrendum illud consilium perficeret, homines instar lucernarum in sublime suspendendi, ut ostenderet quid posset quidque auderet. Sanguis Sancti Antonii fervebat, sanguis autem dominationis et saevae manu ferreae tyrannidis iacebat — iacebat in gradibus curiae urbanae, ubi corpus praefecti iacebat; iacebat etiam sub planta calcei dominae Defargiae, quae cadaver pede presserat, ut firmius eum truncaret.
«Illam lucernam demittite!» clamavit vicus Sancti Antonii, circumspiciens quo novo supplicii genere uteretur. «Ecce miles eius, quem ibi ad custodiam relinquere possumus!» Suspensus est ille miles, huc illuc pendens; mare autem ulterius irruit.
Mare atrum atque minax, cuius fluctus alii super alios se evertebant atque omnia perdebant, cuius nec profunditates exploratae nec vires cognitae erant. Mare implacabile corporum turbatorum, vocum ultionem poscentium, facierumque in fornacibus diuturni doloris tam durarum effectarum ut misericordia nullum in eis vestigium imprimere posset.
At in illo vultuum oceano, ubi omnes vultus ira atque furore vehementer agitabantur, duo erant vultuum agmina, septem in utroque, adeo a ceteris diversa ut nulla umquam maris tempestas memorabiliora naufragia secum traxerit. Septem captivorum vultus, quos saeva procella e sepulcro subito eripuerat, supra capita multitudinis ferebantur; omnes territi, omnes mente incerti, omnes stupentes, quasi dies ultimus advenisset, et illi qui circa eos exsultabant animae damnatae essent.
Alii septem vultus altius etiam ferebantur, septem vultus mortuorum; palpebrae demissae et oculi semitecti diem ultimum exspectabant. Vultus sine sensu, in quibus tamen species quaedam non deleta sed tantum suspensa videbatur: quasi intra terribilem moram palpebrae adhuc attollendae essent, atque labra exsanguia aliquando testimonium dictura: «Tu hoc fecisti!»
Septem captivi liberati, septem cruenta capita hastis infixa, claves exsecrandae arcis octo ingentium turrium, epistulae aliquot repertae aliique priscae captivitatis indices, quos homines iam pridem maerore fracto corde mortui reliquerant: hos atque his similes rerum tumultus tamquam passus suos ingenti resonatu per vias Lutetiae deducebat vicus Sancti Antonii, media aestate, mense Iulio anni millesimi septingentesimi octogesimi noni.
Nunc vero caelum faciat ut Luciae Darnaeae imaginatio vana evadat, hosque passus procul ab eius vita avertat! Nam praecipites sunt, furiosi atque periculosi; nec, post tot annos ex quo dolium vini ad limen cauponae Defargii confractum est, facile mundari possunt, semel si sanguine rubuerint.