COMMENTARII DOCTORIS IOANNIS SEWARD
ANTE DIEM QUINTUM NONAS OCTOBRES.—Dum reditum domini Godalming et Quincii Morris exspectabamus, tempus tam lente labi videbatur ut vix ferre possemus. Professor sermone assiduo animos nostros occupare conabatur. Quam benigna mente id faceret, ex aspectu quo interdum Harkerum ex obliquo intuebatur facile intellexi. Miser ille tanto maerore oppressus est, ut spectaculum eius horrorem moveat. Heri vespere vir erat vultu aperto ac laeto, iuvenili vigore plenus, capillis castaneis subnigris. Hodie macie laboribusque confectus tamquam senex apparet; cani capilli cum oculis cavis atque ardentibus et altis doloris vestigiis in vultu egregie congruunt. Nec tamen pristinam vim amisit; immo flammae viventis similis est. Haec ipsa vis fortasse eum servabit: nam, si omnia prospere cesserint, per gravissimum desperationis tempus eum sustentabit, donec ad veram vitae condicionem quasi rursus experrectus redire possit. Miserum! Meas ipse aerumnas satis graves putaveram; at eius—! Haec Professor probe intellegit, nihilque non agit ut animum eius occupatum teneat. Quae nobis disseruit, rerum condicione ipsa considerata, animum mirum in modum tenuerunt. Verba eius, quantum memoria consequi possum, haec fuerunt:
“Omnia scripta ad hoc monstrum pertinentia, ex quo primum ad me pervenerunt, iterum atque iterum perlegi; quo diligentius autem ea considero, eo magis video quam necesse sit illud penitus exstinguere. Ubique vestigia incrementi eius apparent: non solum potentiae, sed etiam intellegentiae qua suam potentiam cognoscit. Ex iis quae Arminius amicus meus Budapesti investigavit didici eum, dum inter vivos versaretur, virum fuisse plane singularem. Miles erat, rei publicae gerendae peritus, et artis illius arcanae qua metallorum naturas mutare conabantur gnarus; quae tum summum scientiarum fastigium habebatur. Ingenio acerrimo, doctrina cui vix par inveniretur, animo nec metum nec paenitentiam sentiente praeditus erat. Ausus est etiam scholam illam arcanam, quam Scholomance vocant, adire; nihil denique erat in doctrinis aetatis suae quod experiri non auderet. Itaque, corpore mortuo, ingenii vires in eo superfuerunt, quamquam memoria non omnino integra mansisse videtur. Quibusdam animi facultatibus infans erat atque etiam nunc est; sed crescit: quae initio puerilia fuerant iam ad virilem quandam magnitudinem excreverunt. Experimenta facit, neque infeliciter. Nisi nos ei obstitissemus, iam fortasse novi cuiusdam animantium generis auctor aut propagator esset—et, si nos defecerimus, adhuc esse poterit—cuius iter non per vitam, sed per mortem duceret.”
Harker gemitum edidit: “Atque haec omnia contra carissimam coniugem meam comparata sunt! Sed quomodo ista experimenta facit? Hoc si cognoverimus, fortasse eum vincere poterimus.”
“Ab adventu suo vires suas paulatim quidem, sed certo progressu, experitur. Immane illud ingenium adhuc infantile exercetur. Nobis feliciter accidit quod infantile adhuc est; nam si iam initio quaedam suscipere ausus esset, iam pridem extra potestatem nostram evasisset. Sed constituit rem ad exitum perducere; qui vero saecula vitae ante se habet, is potest et exspectare et lente procedere. Festina lente ei velut insigne vitae praeceptum esse potest.”
“Non satis intellego,” inquit Harker voce lassitudine fracta. “Obsecro, apertius mihi expone. Fortasse maeror curaeque ingenii aciem mihi obtundunt.”
Professor manu molliter umero eius imposita respondit: “Mi fili, rem aperiam. Nonne animadvertis quomodo hoc monstrum nuper scientiam experiendo sibi comparet? Quomodo aegroto nostro, qui animalia devorare solebat, usus sit, ut per eum in aedes Ioannis amici nostri admitti posset? Nam vampyrus, quamvis post primum ingressum quocumque tempore et quocumque modo voluerit redire possit, primo tamen invitante aliquo ex iis qui domum incolunt intrare debet. Haec autem nequaquam gravissima eius experimenta sunt. Nonne videmus magnas illas arcas initio ab aliis semper portatas esse? Tum aliam rationem transferendi ignorabat; sed dum puerile illud ingenium crescit, cogitare coepit num ipse arcam movere posset. Primum igitur aliis opem tulit; postquam id sine periculo fieri cognovit, solus eas transferre conatus est. Ita progressus est, sepulcra sua huc illuc dispersit, neque praeter ipsum quisquam novit ubi reposita sint. Fortasse decreverat eas in terra alte defodere. Dummodo noctu, vel tum cum formam mutare potest, iis utatur, aeque bene sibi serviunt; neque quisquam suspicari potest illas latibula eius esse. Sed noli, mi fili, desperare. Haec tamen paulo serius didicit quam ut sibi prodesse possint. Iam omnia fere receptacula eius praeter unum ita sanctificata sunt ut ei inutilia sint; atque ante solis occasum idem de uno illo reliquo fiet. Tum nullus erit locus quo se recipiat aut ubi lateat. Hac ipsa de causa hoc mane moram consulto interposui, quo certiores essemus. Nonne nobis plura quam illi in discrimine versantur? Cur igitur non etiam cautiores quam ille simus? Secundum horologium meum hora iam prima post meridiem est; atque, si res bene processerunt, Arthurus et Quincius amici ad nos redeunt. Hic dies noster est; lente licet, sed certo procedamus, ne ullam occasionem amittamus. En! Ubi illi redierint, quinque erimus.”
Haec loquentibus nobis subito ostium atrii pulsatum est, gemino illo pulsu quo puer nuntius telegraphicus adventum suum significare solet. Uno impetu omnes in atrium prosiluimus; Van Helsing autem, manu sublata silentium indicens, ad ianuam accessit eamque aperuit. Puer nuntium scriptum tradidit. Professor ianua rursus clausa, cum inscriptionem inspexisset, chartam explicuit atque clara voce legit:
“Cavete a D. Modo, hora duodecima et quadraginta quinque minutis, Carfax festinans exiit atque ad meridiem properavit. Videtur loca sua ordine circumire; fortasse etiam vos invisere velit. Mina.”
Paulisper siluimus; tum Ionathae Harker vox silentium rupit: “Nunc Deo gratias! Mox ei occurrere poterimus!” Van Helsing repente ad eum versus: “Deus,” inquit, “suo tempore suoque modo aget. Ne timeas, sed necdum laeteris; nam id ipsum quod nunc maxime optamus nobis exitio esse potest.”
“Nihil iam curo,” respondit ille ardentius, “nisi ut hanc beluam e rerum natura deleam. Ut hoc efficiam, vel animam ipsam meam venderem!”
“Tace, obsecro, tace, fili mi!” inquit Van Helsing. “Deus animas tali pretio non emit; diabolus vero, si emat, fidem non servat. At Deus misericors et iustus est, doloremque tuum atque amorem erga carissimam dominam Minam novit. Cogita quanto gravior illi dolor futurus sit, si ista tua verba tam efferata audiat. Noli vereri ne quis nostrum causam istam deserat: omnes huic causae nos totos dedidimus, atque hodie finis aderit. Iam tempus agendi appropinquat. Hodie vampyri potestas viribus humanis continetur, nec ante solis occasum formam mutare potest. Dum huc venit, aliquantum temporis consumet: ecce, iam viginti minuta post primam horam pomeridianam praeterierunt; etiam si celerrime currat, paulum adhuc aberit. Unum maxime speremus: ut Arthurus et Quincius ante eum adveniant.”
Dimidia fere hora postquam telegramma dominae Harker acceperamus, ianua atrii iterum pulsata est, hoc tempore placide ac firmiter. Ictus minime insolitus erat: talem honesti homines cotidie innumeris foribus inferunt. Mihi tamen et Professori pectora vehementer palpitabant. Inter nos intuiti simul in atrium processimus. Sua quisque arma in promptu habebat: sinistra arma sacra, dextra quibus corpore oppugnare possemus. Van Helsing pessulum retraxit, ianuamque dimidiam aperiens retro stetit, utraque manu ad agendum expedita. Quam laeti facti simus vultus nostri procul dubio ostenderunt, cum in limine Arthurum Godalming et Quincium Morris conspeximus. Illi celeriter ingressi ianuam post se clauserunt. Godalming, dum per atrium incedimus, ait:
“Bene se habent omnia. Utrumque locum invenimus: in utroque sex arcae erant, easque omnes delevimus!”
“Delevistis?” quaesivit Professor.
“Ei quidem inutiles fecimus!,” respondit Arthurus. Paulisper taciti mansimus; deinde Quincius:
“Nihil superest nisi ut hic exspectemus. Sin autem ante horam quintam non venerit, abeundum erit: non enim licet dominam Harker post solis occasum solam relinquere.”
“Iam non diu aberit,” inquit Van Helsing, libello suo inspecto. “Animadvertite in telegrammate dominae dici eum a Carfax ad meridiem discessisse: id significat eum flumen transire voluisse, quod facere non potuit nisi cum aestus paulisper quievisset, paulo, ut opinor, ante horam primam. Quod ad meridiem ivit aliquid nos docet. Adhuc tantum suspicatur; itaque primum a Carfax ad eum locum contendit ubi minime suspicaretur quemquam res suas attigisse. Vos paulo ante eius adventum Bermondseiae fuisse oportet. Quod nondum huc pervenit, ostendit eum deinde Mile End petisse; eo autem iter aliquantum trahitur, quoniam tum aliqua ratione trans flumen vehendus erat. Mihi credite, amici: non multo amplius exspectabimus. Quomodo eum adoriamur iam constituendum est, ne occasio ulla pereat. Silentium! Iam tempus deest. Arma quisque habeat; parati estote!” Dum ita monet manum sustulit; audiebamus enim omnes clavem leniter in ianuae exterioris sera immitti.
Ne illo quidem momento temperare potui quin mirarer quam facile animus ad imperandum natus principatum sibi sumeret. In venationibus nostris et periculosis expeditionibus per varias orbis partes Quincius Morris semper consilia capere solitus erat; Arthurus autem et ego sine ulla dubitatione eius imperiis parere consueveramus. Nunc pristina consuetudo quasi sponte rediit. Uno oculorum circuitu cubiculum lustravit, atque sine verbo, gestu tantum, quid quisque ageret et quo loco staret constituit. Van Helsing, Harker et ego proxime post ianuam constitimus: ut, ea aperta, Professor aditum teneret, nos duo inter intrantem et ostium consisteremus. Godalming a tergo, Quincius paulo ante eum, ambo ita se abdiderunt ut non conspicerentur, parati, si opus esset, ad fenestram intercludendam prosilire. Tanta animi contentione exspectabamus ut singula momenta, velut in somnio horrendo, tardissime labi viderentur. Passus lentos cautosque per atrium accedentes audivimus; Comes evidenter aliquid insidiarum exspectabat, aut saltem metuebat.
Subito uno saltu in cubiculum irrupit atque nos praeteriit, priusquam quisquam manum ad eum cohibendum porrigere posset. In illo saltu aliquid pantherae simillimum, aliquid prorsus ab humana natura alienum erat; ea species nos omnes, primo eius adventu attonitos, subito ad animi praesentiam revocavit. Primus Harker se movit: subito enim ante ostium constitit quod ad anteriorem domus partem ducebat. Cum nos Comes aspexisset, vultum eius rictus quidam ferinus horribiliter distorsit, ita ut dentes canini longi ac praeacuti apparerent; sed risus ille malignus statim in frigidum obtutum, ferocis leonis contemptui similem, mutatus est. Rursus autem vultum mutavit, cum nos omnes uno impetu in eum processimus. Paenituit nos rationem oppugnandi non accuratius composuisse: nam ego quoque illo ipso momento mecum quaerebam quid esset agendum, neque sciebam num arma quibus homines interficiuntur contra eum quicquam valerent. Harker tamen periculum experiri constituerat. Magnum illum cultrum curvum iam manu paratum tenebat, quem “kukri” vocant, eoque feroci atque improviso ictu Comitem petivit. Ictus validissimus fuit; neque quicquam praeter incredibilem ac paene diabolicam celeritatem, qua Comes retro prosiluit, eum servavit. Si paulo tardius cessisset, ferrum cor ipsum transfodisset. Nunc autem mucro tantum vestem eius incidit, hiatu lato relicto; ex ea scissura fasciculus syngrapharum argentariarum decidit et nummi aurei torrentis instar effusi sunt. Tam infernalis erat tum vultus Comitis ut ad momentum pro Harkero pertimuerim, quamquam eum videbam tremendum cultrum rursus in altum tollere, alterum ictum illaturum. Ego instinctu quodam ad eius auxilium prosilui, crucifixum et particulam Sacrae Hostiae sinistra tenens. Per bracchium meum vim quandam ingentem ferri sensi; monstrum pavens retro cedere vidi nec miratus sum, ceteris quoque nostrum sua sponte sacra eodem gestu proferentibus. Quis describere posset odium, malitiam frustratam, iram, furoremque tartareum quibus facies Comitis deformata est? Cutis eius, quae antea quasi cera palluerat, nunc ardentibus oculis collata flavo subviridique colore suffundi videbatur; cicatrix autem rubra in fronte, in cute exsangui, vulneris viventis ac micantis speciem praebebat.
Proximo momento flexuoso corporis motu sub bracchio Harkeri elapsus est, priusquam ferrum demitteretur; quantum pecuniae una manu capere potuit ex pavimento corripuit, per cubiculum transcurrit atque ad fenestram se coniecit. Vitris cum fragore dissilientibus et in aere micantibus, in aream lapidibus stratam inferius decidit. Inter fragorem vitrorum auri tinnitum clare audivi, cum aliquot aurei Britannici in lapides inciderent.
Ad fenestram cucurrimus atque eum e terra illaesum exsilientem conspeximus. Ille gradus raptim ascendit, per aream stratam transiit atque ostium stabuli vi impulit. Ibi conversus nos allocutus est:
“Putatisne vos mihi obstare posse, vos, qui vultibus pallidis ordine statis velut oves in laniena? Huius vos omnes, singuli, aliquando paenitebit! Putatis me omni receptaculo spoliatum esse? Plura mihi supersunt. Ultio mea vix coepit! Per saecula eam propagabo; tempus enim pro me pugnat. Feminae vestrae, quas tantopere diligitis, iam meae sunt; per eas et vos et alios mihi subiiciam. Servi mei eritis, iussa mea facietis, et velut thoes mei, quotiens pasci voluero, mihi praedam venabimini. Phui!”
Haec dicens labra contemptu distorsit, atque per ostium raptim evasit. Pessulum rubigine obsitum, dum ianuam post se obstruebat, stridentem audivimus; tum alterum ostium longius positum aperiri ac claudi. Cum perspiceremus quam difficile esset eum per stabulum insequi, ad atrium redire coepimus. Primus Professor locutus est:
“Aliquid didicimus, immo permulta! Quamvis magna iactet, nos timet: tempus timet, inopiam timet. Alioquin cur tam festinat? Ipsa vox eum prodit, nisi aures meae falluntur. Cur pecuniam secum rapuit? Vos eum celeriter persequimini: venatores ferarum estis, huiusque rei periti. Ego interim curabo ne quid hic relinquatur quo ille, si redierit, uti possit.”
Haec dicens pecuniam quae supererat in sinum suum condidit, tabulas quibus domorum ius dominii comprobabatur, ita in fasciculo positas ut Harker eas reliquerat, sustulit; reliquas autem res omnes in focum apertum coniecit atque igne e ligniculo sulphurato excitato succendit.
Godalming et Morris in aream iam proruperant; Harker vero se ex fenestra demiserat, ut Comitem sequeretur. Ille tamen stabuli fores pessulo obstruxerat; cum eas tandem vi fregissent, nusquam iam apparebat. Ego et Van Helsing in postica domus parte sciscitari conati sumus num quis eum vidisset; sed angiportus stabulis cinctus desertus erat, nec quisquam discedentem conspexerat.
Iam inclinabat dies, nec solis occasus procul aberat. Intellegendum erat nos eo die nihil amplius efficere posse. Itaque tristes Professoris sententiae assensi sumus, cum dixit:
“Redeamus ad dominam Minam, miseram, miserrimam illam carissimam dominam Minam. Quae nunc fieri poterant fecimus; illuc saltem reversi eam defendere poterimus. Sed non est desperandum: una tantum arca terrae superest; illam reperire conemur. Quod si perfecerimus, etiam nunc omnia in melius verti poterunt.”
Intellexi eum, quantum poterat, firmo animo loqui ut Harkerum consolaretur. Miser ille penitus fractus erat; subinde graves gemitus invitus emittebat: uxorem suam cogitabat.
Tristibus animis domum meam repetivimus. Ibi domina Harker nos exspectabat, vultum pro viribus hilarem prae se ferens, qua fortitudinem atque sui immemorem caritatem egregie declarabat. At ubi vultus nostros conspexit, subito ipsa mortis instar expalluit; momento vel altero oculos clausit, quasi secreto Deum precaretur; mox hilari voce dixit:
“Numquam satis vobis omnibus gratias agere potero. O carissime miselle!” Haec dicens canum mariti caput manibus complexa osculata est. “Hic, miselle, caput reclina et quiesce. Omnia adhuc bene cedent, dilectissime. Deus nos tuebitur, si ita bonitate sua constituerit.” Miser ille ingemuit. Tantus erat dolor eius, tam excelsus, ut verba locum non haberent.
Cenulam simul sumpsimus, morem potius servantes quam appetitui obsequentes. Qua re paulo refecti sumus, ut opinor, omnes. Fortasse cibus esurientibus corporibus calorem reddidit—nemo enim nostrum post ientaculum quicquam gustaverat—fortasse ipsa societas mutuo solacio fuit; utcumque res se habuit, dolor paulum imminutus est, et crastinum diem non omni spe vacare videbamus. Ut promiseramus, omnia quae acciderant dominae Harker narravimus. Quamquam, ubi marito periculum imminuisse audiebat, interdum tamquam nix expallescebat, ubi vero amor eius in ipsam manifestabatur, rubore perfundebatur, fortiter tamen ac placide omnia auscultavit. Cum ad partem narrationis ventum esset qua Harker temere in Comitem irruerat, mariti bracchium amplexa tam arcte tenuit, quasi illo amplexu eum ab omni futuro periculo defendere posset. Nihil tamen dixit antequam cuncta exposita essent atque ad praesentem usque horam pervenissemus. Tum, manu mariti non dimissa, in medio nostrum consurrexit et locuta est.
Utinam possim qualis illa fuerit species aliquatenus verbis effingere! Illa mulier tam dulcis, tam bona, iuvenili pulchritudine atque animi alacritate radiabat; in fronte tamen rubram cicatricem gerebat, quam ipsa semper sentiebat, nos autem dentibus frendentibus intuebamur, memores unde et quomodo orta esset. Ex una parte pia eius erga omnes benevolentia, ex altera nostrum asperum odium; illinc tenera fides, hinc metus nostri atque dubitationes. Et nos, qui sciebamus eam—quod ad signa externa attineret—quamvis bonitate, castitate fideque plenam, quasi a Deo exclusam esse!
“Ionatha,” inquit, atque ipsum nomen tantam vocis dulcedinem et amorem habebat ut musicae simile audiretur, “carissime Ionatha, vosque omnes, verissimi amici mei, hoc unum per totum horrendum tempus memoria teneatis velim. Scio vos pugnare debere, immo etiam delere, sicut falsam illam Luciam delevistis ut vera Lucia post mortem viveret. Sed non odio id faciendum est. Miser ille animus qui tantas calamitates nobis intulit omnium est miserrimus. Cogitate quanta illi quoque futura sit laetitia, ubi peior eius pars exstincta erit, ut melior pars immortalitate animi fruatur. Misericordiam igitur etiam illi praestate, neque tamen propterea manus a necessario eius exitio retrahite.”
Dum haec dicebat, videbam faciem mariti paulatim obscurari atque contrahi, quasi ira intus flagrans viscera ipsa eius exureret. Quasi naturae impulsu manum uxoris artius compressit, adeo ut articulos digitorum albos fieri viderem. Illa dolorem, quem certe sentiebat, nullatenus prodidit, sed eum oculis etiam quam antea supplicioribus aspexit. Ubi illa loqui desiit, ille subito exsiluit, manum paene e manibus eius eripiens, atque exclamavit:
“Utinam Deus hunc mihi aliquando in potestatem tradat, saltem tantisper ut vitam illam terrenam, quam exstinguere conamur, auferre possim! Quod si eius animam post mortem in ignem inferorum sempiternum detrudere possem, profecto facerem!”
“O tace, tace, per Deum optimum!” inquit illa. “Noli talia loqui, Ionatha, marite mi; alioquin metu atque horrore me penitus conteres. Considera, carissime—hoc enim toto longissimo die mecum reputavi—fortasse ... aliquando ... mihi quoque huiusmodi misericordia opus erit; et fortasse alius, tibi similis nec minore ira accensus, mihi eam negabit. O mi marite, mi marite! Hanc cogitationem a te libenter amovissem, si qua alia via pateret. Sed precor Deum ne efferata ista verba nisi tamquam lamentum accipiat pectoris dolore fracti, hominis amantissimi atque gravissime vulnerati. O Deus, hos miseros canos capillos testes esse iube quantas aerumnas ille pertulerit, qui tota vita nemini iniuriam fecit, cui tamen tam multa tristia evenerunt!”
Tum omnes nos viri lacrimabamus. Continere lacrimas non poteramus: palam igitur flebamus. Ipsa quoque flebat, quod mitioribus monitis suis animos nostros flexisset. Maritus ad genua eius procubuit, eamque bracchiis circumplexus vultum in vestis eius sinibus abscondit. Van Helsing nobis tacitus manu significavit ut discederemus; nosque furtim e cubiculo egressi sumus, duo illa corda amantia cum Deo suo sola relinquentes.
Priusquam cubitum irent, Professor cubiculum ita instruxit ut vampyrus, si advenire conaretur, arceretur; dominaeque Harker affirmavit eam secure quiescere posse. Illa animum suum ad eam fiduciam revocare conata est, et, ut apparebat, mariti potissimum causa placidam se praebere studuit. Certamen fortissimum fuit, neque, ut equidem credo, fructu caruit. Van Helsing tintinnabulum iuxta lectum posuerat, quo alteruter, si quid repentinum accideret, nos advocare posset. Postquam illi se receperunt, Quincius, Godalming et ego constituimus ut noctem inter nos vigiliis divideremus atque miserae mulieri praesidio essemus. Quincius primam vigiliam suscipiet; ceteri igitur quam primum cubitum ibimus. Godalming iam se recepit, quoniam secunda vigilia illi contingit. Ego quoque, opere meo nunc absoluto, dormitum ibo.
COMMENTARII IONATHAE HARKER
NOCTE INTER DIEM QUINTUM ET QUARTUM NONAS OCTOBRES, PROPE MEDIAM NOCTEM.—Hesternus dies finem habiturus numquam mihi videbatur. Somnum inexplebili quodam desiderio cupiebam, caeca quadam spe fretus me, ubi experrectus essem, res mutatas inventurum esse, nec ullam mutationem iam fieri posse quae non in melius vergeret. Priusquam discederemus, quid deinceps agendum esset inter nos deliberavimus, sed nihil certi constituere potuimus. Hoc solum sciebamus, unam adhuc arcam terrae superesse, neque quemquam praeter Comitem scire ubi esset. Quod si se abdere voluerit, annos complures nos eludere poterit; interea autem—! Tam horrenda est cogitatio ut ne nunc quidem eam mente persequi audeam. Illud certo scio: si umquam mulier omnis virtutis perfectae fuit, est carissima mea coniunx, tanto scelere laesa. Propter dulcissimam illam miserationem quam heri vespere ostendit, qua meum adversus monstrum odium mihi ipsi turpe videri coepit, nunc eam millies magis diligo. Non potest profecto Deus pati mundum tali muliere spoliari. Haec una spes mihi superest. Iam omnes ad scopulos quasi fluctibus deferimur; sola fides nobis pro ancora est. Deo gratias! Mina dormit, nec ullis somniis vexatur. Vereor enim qualia somnia illi futura essent, cum tot tamque horrendarum rerum memoria animum eius premat. Numquam, postquam sol occidit, tam placidam eam vidi. Tum aliquamdiu tanta tranquillitas vultum eius occupavit, ut ipsa verna serenitas post Martias procellas videretur. Tum eam tranquillitatem molli rubentis vesperis luce in vultu eius effici putabam; nunc nescio quo modo altiorem ei significationem inesse suspicor. Ego vero, quamquam defatigatus sum—ad mortem usque defatigatus—somnum non sentio. Conandum tamen est dormire; crastinus enim dies curam poscit, neque mihi requies dabitur donec ...
* * * * *
POSTEA.—Videtur me somnus cepisse; nam Mina me excitavit. In lecto erecta sedebat, vultu trepido. Satis clare eam videbam; cubiculum enim non erat prorsus obscurum. Manu os meum leniter obtexit, ne loquerer; tum ad aurem submissa voce dixit:
“Tace! Aliquis in ambulacro est!” Tacitus surrexi et cubiculum transgressus ianuam leniter aperui.
Proxime extra limen dominus Morris super culcitam humi stratam iacebat, plane vigil. Manu sublata silentium imperavit, atque susurravit: “Tace! Redi ad lectum; nihil periculi est. Unus nostrum tota nocte hic excubabit. Nihil fortunae permittere in animo habemus!”
Vultus eius atque gestus me ulterius interrogare vetuerunt. Itaque regressus rem Minae narravi. Illa suspiravit, atque tenuis quaedam risus umbra per pallidissimum vultum quasi furtim transiit; tum bracchiis me complexa placide dixit: “Deo gratias quod tales viri tam boni tamque fortes exstant!” Suspirio edito rursus in somnum delapsa est. Haec nunc scribo, quia somnus me fugit; rursus tamen conandum est.
* * * * *
ANTE DIEM QUARTUM NONAS OCTOBRES, MANE.—Rursus nocte me Mina excitavit. Hoc tamen tempore satis bene omnes dormiveramus; iam enim adventantis aurorae lumen cinereum fenestras quadrangulas in luce obscura delineabat, atque lucernae gasalis flamma non iam orbis lucidus sed punctum tantum videbatur. Illa festinanter mihi dixit:
“Abi, Professorem voca. Statim eum convenire volo.”
“Quid accidit?” interrogavi.
“Consilium habeo. Puto id noctu mihi in mentem venisse et, me nesciente, paulatim perfectum esse. Necesse est ut ille me ante diluculum somno magnetico sopiat; tum enim loqui potero. Festina, carissime; tempus instat.” Ad ianuam ivi. Doctor Seward in culcita quiescebat; me conspicatus statim exsiluit.
“Num quid mali est?” perterritus quaesivit.
“Nihil,” respondi; “sed Mina Professorem Van Helsing confestim videre vult.”
“Ego ibo,” inquit, atque ad cubiculum Professoris properavit.
Duobus aut tribus minutis interiectis Van Helsing, veste domestica amictus, in cubiculum venit. Dominus Morris et Godalming cum doctore Seward ad ianuam stabant, quid accidisset interrogantes. Ubi Professor Minam aspexit, sincerus ille risus omnem sollicitudinem e Professoris vultu depulit; manibus inter se tritis exclamavit:
“O carissima domina Mina, haec profecto magna mutatio est! Videsne, Ionatha amice? Hodie dilectissimam illam dominam Minam, qualis olim fuerat, nobis redditam habemus!” Tum ad eam conversus alacri voce perrexit: “Quid igitur pro te faciam? Neque enim hac hora sine causa me arcessivisti.”
“Volo ut me somno artificioso sopias,” inquit illa. “Hoc ante auroram fac; sentio enim me tum loqui posse, libereque loqui. Festina, tempus breve est!” Ille nullo verbo respondit, sed manu significavit ut in lecto erecta sederet.
Oculos in eam defixit atque manibus alternis ante faciem eius motus quosdam lenes facere coepit, a capite deorsum. Mina aliquot minuta eum intentissime aspexit. Mihi interim cor tam vehementer pulsabat, quasi malleus ingens incudem identidem feriret; sentiebam enim rem gravissimam iam instare. Paulatim oculi eius se clauserunt; ipsa prorsus immota sedebat, nec eam vivere nisi ex levissimo pectoris motu cognoscere posses. Professor paucis adhuc manuum motibus factis substitit; tum in fronte eius magnas sudoris guttas apparere vidi. Mina oculos aperuit, sed non iam eadem femina videbatur. Oculi eius procul nescio quo spectabant, voxque tristem quandam somniantis languorem habebat, qualem numquam antea in ea audieram. Professor manu silentium imperans mihi significavit ut ceteros intro ducerem. Illi summis pedum digitis intraverunt, ostium post se clauserunt atque ad lecti pedes constiterunt, rem intuentes. Mina eos videre non videbatur. Van Helsing quietem submissa, aequabili voce rupit, quae cursum cogitationum eius non turbaret:
“Ubi es?” Respondit illa sine ullo animi affectu:
“Nescio. Somnus nullum locum habet quem suum appellet.”
Aliquot minuta silentium fuit. Mina recta atque immota sedebat, Professor eam defixis oculis intuebatur; nos reliqui vix respirare audebamus. Cubiculum paulatim clarius fiebat. Van Helsing, oculos a vultu Minae non avertens, manu mihi innuit ut vela fenestrae tollerem. Feci; iamque dies appetere videbatur. Stria rubra in caelo enituit, et lux rosea per totum cubiculum diffusa est. Eodem momento Professor iterum interrogavit:
“Ubi nunc es?” Respondit somniculosa quidem voce, sed tamquam aliquid certa mente interpretaretur; eundem dicendi sonum audiveram cum notas suas per compendia scriptas recitaret:
“Nescio. Omnia mihi mira atque ignota sunt!”
“Quid vides?”
“Nihil videre possum. Omnia obscura sunt.”
“Quid audis?” In voce Professoris, quamvis placida et patienter moderata, animi contentionem deprehendi.
“Aquae leniter allabentis strepitum. Aqua praeterlabitur et gurgitat, atque undulae subsiliunt. Eas foris audire possum.”
“Ergo in nave es?” Nos inter nos respeximus, quasi alter ab altero aliquid certi discere posset. Ipsam cogitationem formidabamus. Statim responsum venit:
“Ita vero!”
“Quid praeterea audis?”
“Hominum supra caput currentium pedes graviter plaudentes. Catena stridet; deinde sonitus metallicus clare tinnit, cum pessulus verriculi in rotam dentatam incidit.”
“Quid tu agis?”
“Immota sum—o quam prorsus immota! Morti simile est!” Vox eius in longum spiritum, qualem dormiens ducit, sensim extenuata est; oculi, qui apertissimi fuerant, rursus clausi sunt.
Iam sol ortus erat, plenoque diei lumine circumfundebamur. Van Helsing manus in umeris Minae posuit atque caput eius leniter in pulvinar reclinavit. Illa paulisper infantis dormientis instar iacuit; deinde longo suspirio edito experrecta est, mirataque nos omnes circa lectum stantes respexit. “Num per somnum locuta sum?” Haec tantum dixit. Rem tamen, nemine referente, quodam modo intellexisse videbatur; cupide autem scire volebat quid dixisset. Professor universam interrogationem cum responsis repetivit; tum illa:
“Ne momentum quidem amittendum est; fortasse nondum sero est!”
Morris et Godalming ad ianuam prosilierunt; sed eos tranquillissima Professoris vox revocavit:
“Manete, amici. Navis illa, ubicumque erat, dum Mina loquebatur ancoras tollebat. Multae autem naves e portu Londiniensi hac ipsa hora ancoras solvunt. Quam igitur quaeritis? Deo gratias quod aliquod vestigium rursus tenemus, etsi quo nos ducturum sit nescimus. Quodam modo caeci fuimus, ut homines saepe sunt: postquam res gesta est, ea videmus quae antea videre potuissemus, si tum ea quae postea apparitura erant praesensisse licuisset! Heu, quam implicata est haec sententia! Nonne in ipsis verbis meis implicor? Nunc saltem intellegere possumus quid Comes cogitaverit, cum pecuniam secum abstulit, quamvis Ionathae acutissimus culter eum in periculum adduxerit quod etiam ille metuit. Fugere volebat. Audite: FUGERE! Vidit enim unam sibi tantum arcam terrae superesse, et hominum catervam, velut canes vulpem, vestigia sua persequentem; Londinium igitur sibi locum tutum non esse intellexit. Ultimam arcam in navem imponendam curavit et terra excessit. Se effugisse putat; at minime! Nos eum sequemur. Euge! Venationem instauramus, ut Arthurus noster, veste venatoria rubra indutus, clamare solet. Vetus illa vulpes astuta est, o quam astuta! Ideo nos quoque callide eum insequi debemus. Ego etiam astutus sum; puto me paulatim cogitationes eius cognoscere posse. Interim tranquille requiescere licet: inter nos aquae sunt, quas ille transire nec cupit nec, etiamsi cupiat, potest, nisi cum navis ad terram appulerit; tum quoque non nisi pleno aut quiescente aestu. Ecce, sol modo ortus est, et totus nobis dies usque ad occasum patet. Lavemur igitur, induamur, ientaculum sumamus, quo omnes indigemus; id securi sumere poterimus, quoniam ille iam in eadem terra nobiscum non versatur.”
Mina supplici vultu eum interrogavit: “Cur autem necesse est eum etiam nunc persequi, cum a nobis discesserit?” Ille manum eius cepit leniterque palpavit, atque respondit:
“Nunc nihil amplius me interroga. Postquam ientaverimus, ad omnia respondebo.” Nihil addidit; itaque singuli discessimus ut nos vestiremus.
Post ientaculum Mina quaestionem repetivit. Professor eam paulisper graviter intuitus, tum maesta voce dixit:
“Quoniam, carissima, carissima domina Mina, nunc magis quam umquam eum reperire debemus, etiamsi ad ipsas inferorum fauces persequendus erit!” Illa etiam pallidior facta submissa voce quaesivit:
“Cur?”
“Quoniam,” respondit ille graviter, “ille per saecula vivere potest, tu autem mortalis es. Iam tempus ipsum timendum est, ex quo signum illud collo tuo impressit.”
Vix satis mature manum porrexi ut eam, cum subito animi defectione praeceps caderet, exciperem.