Primus dies, quem Buck in litore Dyeae egit, horribili somnio similis fuit. Nulla hora praeteribat quin novus terror novaque admiratio oborirentur. Repente enim e media vita hominum cultissimorum abreptus in ipsa rerum primordia proiectus erat. Non iam illa vita erat otiosa atque aprica, in qua nihil faciendum esset nisi per otium torpere et taedio confici. Hic neque pax neque quies neque vel unius momenti securitas inveniebatur. Omnia tumultu et labore miscebantur, singulisque momentis non modo vita, sed etiam membra in discrimen adducebantur.
Vigilare igitur semper necesse erat; neque enim homines canesque illi similes erant iis qui in oppidis habitant. Omnes erant feri, nullam legem praeter legem fustis atque dentium agnoscentes.
Numquam antea Buck canes tam lupino more dimicantes viderat, primumque spectaculum documentum ei dedit quod oblivisci non posset. Alius quidem pro eo poenas dedit; nam si ipse expertus esset, vix superstes fuisset qui inde disceret. Curly misera victima fuit. Castra prope tabernam e trabibus exstructam posuerant. Ibi illa, ut erat omnibus benigna, canem septentrionalem adiit, lupo adulto magnitudine parem, quem tamen Curly mole corporis plus quam duplo superabat.
Nulla praecessit minatio: canis fulguris instar insiliit, dentibus ferri instar crepitantibus momordit, pari celeritate resiluit; iamque facies Curly ab oculo usque ad maxillam lacerata patebat.
Mos luporum hic erat, impetum facere deinde statim resilire; sed aliud etiam aderat. Triginta aut quadraginta canes septentrionales eo concurrerunt pugnantesque arto circulo taciti ac suspensi circumsteterunt. Buck nec illud tacitum studium nec cupiditatem qua labra lambebant intellexit. Curly rursus in adversarium irruit, qui iterum morsu petitam statim vitavit. Eam deinde impetum repetentem pectore singulari quodam modo excepit, ut de pedibus excussa corrueret. Neque umquam postea resurrexit.
Hoc ipsum circumstantes exspectaverant. Illi undique super eam, fremitu latratuque omnia complentes, irruerunt; Curly inter horrentia corpora obruta est, dum dolore acerbissimo ululabat.
Tam subito tamque praeter opinionem omnia acciderant, ut Buck obstupesceret. Vidit Spitz linguam rubram exserere, quo more ridere solebat; vidit et Franciscum securim vibrantem in confertam canum turbam prosilire. Tres alii viri fustibus armati eum adiuvabant, ut feras dispergerent. Nec mora longa fuit: intra duo minuta ex quo Curly conciderat, ultimus eorum qui eam invaserant fuste pulsus recessit.
Illa autem in nive cruenta et pedibus proculcata iacebat, sine motu sine vita, corpore paene in frusta discerpto; super eam stabat Franciscus, homo fuscae cutis ex duobus generibus ortus, dira exsecratione debacchans. Saepe postea illa imago Buck per somnum vexavit. Sic igitur res se habebat! Nulla aequitas in certamine: semel deiectus, actum erat. Caveret ipse ne umquam deiceretur. Spitz linguam porrexit iterumque risit; ex eo tempore Buck eum odio acerbo atque inexstinguibili odisse coepit.
Nondum ex horrore mortis Curly animum receperat, cum novo repente terrore concussus est. Franciscus loris fibulisque inter se conexis eum instruxit. Iugum tractile erat, quale Buck olim in praedio suo equis ab equisonibus imponi viderat. Sicut equos operantes antea viderat, ita ipse ad opus adactus est: Franciscum trahebat in traha usque ad silvam quae vallem cingebat, inde cum lignorum ad ignem sarcina redibat. Graviter eius dignitas laesa est, quod iumenti vice fungeretur; sed nimis prudens erat quam ut repugnaret.
Alacriter igitur operi incubuit pro viribusque elaboravit, quamquam nova erant et insolita omnia. Franciscus severus erat, atque imperata statim fieri exigebat et flagello efficiebat. Dave, qui trahae proximus trahere iam assueverat, Buck postica femora mordebat quotiens errabat. Spitz autem, dux agminis idemque rei peritissimus, cum saepe ad Buck pervenire non posset, modo acri fremitu eum castigabat, modo callide toto corporis pondere in loro incumbens eum violento tractu ad rectum iter revocabat.
Buck docilis erat; itaque Francisco et duobus comitibus simul docentibus mirum in modum profecit. Antequam in castra redierunt, satis didicerat ad vocem «ho» consistere, ad «mush» progredi, in itineris flexibus latiorem ambitum tenere, ac posteriori cani cedere, cum onusta traha per clivum post eos praeceps laberetur.
«Tres canes valde boni», Franciscus Perraultum allocutus est. «Buck ille fortissime trahit, eumque facillime doceo.»
Iam post meridiem Perrault, cui festinandum erat ut cum litteris publicis iter susciperet, duos alios canes adduxit. Billee et Joe vocabantur, fratres germani, ambo veri canes septentrionales. Quamvis ex eadem matre nati essent, inter se non minus quam dies a nocte differebant. In Billee nihil nisi nimia benignitas vitiosum erat; Joe vero contra acerbus erat et in se conversus, semper dentibus fremens et oculis malevolis minitans.
Buck eos comiter excepit, Dave ne respicere quidem dignatus est; Spitz autem primum hunc, deinde illum saeve castigavit. Billee caudam placandi causa movebat; cum vero nihil blanditiis profici videret, terga vertit ut fugeret; dentibus tamen Spitz latus eius rescindentibus, querulo etiam gemitu veniam petebat.
Joe autem, quocumque Spitz circumire conabatur, in ipso vestigio circumvertebatur, ut adversus eum semper frontem haberet: iuba horrens, auribus retro pressis, labris torve diductis, ore in fremitum contorto, dentibus crebro inter se crepitantibus, oculis diabolico quodam fulgore ardentibus. Ipsa erat forma timoris bellum parantis. Tam terribilem se praebebat ut Spitz illum castigandi consilium omittere cogeretur. Ut tamen acceptam ignominiam occultaret, in Billee innoxium atque lamentantem conversus eum usque ad extremam castrorum partem persecutus est.
Vesperi Perrault canem etiam alium comparavit, senem canem septentrionalem, longum, gracilem, macilentum, facie veterum proeliorum cicatricibus signata, uno tantum oculo praeditum, qui tantae fortitudinis indicium micabat ut reverentiam incuteret. Sol-leks vocabatur, quod nomen «Iracundus» significat. Is, non secus ac Dave, nihil petebat, nihil dabat, nihil sperabat; atque cum lento gravique incessu inter ceteros venisset, ne Spitz quidem eum lacessivit. Una ei erat proprietas, quam Buck suo malo cognovit: ex ea parte qua oculum amiserat adiri nolebat.
Hanc iniuriam Buck nesciens commisit; tum primum errorem suum sensit cum Sol-leks subito conversus humerum eius dentibus usque ad os per spatium trium unciarum sursum deorsumque discinderet. Ex eo tempore a parte caeca eius semper cavebat, neque dum simul versati sunt amplius quicquam ab eo passus est. Nihil ille, sicut Dave, cupere videbatur nisi ut nemo se interpellaret; quamquam, ut Buck postea disceret, uterque alteram quandam cupiditatem multo etiam vehementiorem animo gerebat.
Eadem nocte Buck in magnam difficultatem incidit: quo modo dormiret? Tabernaculum, intus candela illuminatum, in media planitie candente calore invitante fulgebat. Quo cum ex consuetudine intravisset, Perrault et Franciscus maledicta cum vasis coquinariis in eum coniecerunt; ille, ubi primum stuporem deposuit, turpiter foras in frigus profugit. Ventus frigidus flabat, qui corpus vehementer mordebat, humerum vero saucium praecipua quadam saevitia lacessere videbatur.
In nive procubuit somnumque capere conatus est; sed mox gelu adeo urgebat ut tremens resurgeret. Miser atque omni spe destitutus inter multa tabernacula erravit, sed idem ubique frigus invenit. Subinde canes feroces in eum impetum faciebant; ipse autem, ut qui celeriter disceret, erectis cervicis pilis dentibusque frendens efficiebat ut se intactum abire sinerent.
Tandem consilium cepit ut ad suos rediret et quid agerent videret. Mirum dictu, nusquam apparebant. Iterum per magna castra eos quaerens vagatus ad tabernaculum rediit. Num intus erant? Minime vero; nam si ibi fuissent, cur ipse eiectus esset? Ubinam tandem latebant? Demissa cauda, corpore tremulo, animo abiectissimo, sine consilio tabernaculum circumibat. Subito nix sub prioribus eius pedibus cessit atque ille deorsum delapsus est.
Aliquid sub pedibus se contorsit. Ipse retro exsiluit, pilis horrentibus dentibusque frendentibus, rem occultam atque ignotam veritus. Sed lenis quidam eiulatus, quasi ab amico editus, animum ei reddidit; propius itaque accessit ut rem exploraret. Tepidi aeris halitum naribus accepit; ibi sub nive Billee iacebat, in exiguum globum commode convolutus. Ille, ut benevolentiam suam ostenderet, placide querebatur, sese volvebat huc illucque movebat, immo faciem Buck lingua calida madidaque lambere ausus est, quasi hoc pacis pretium esset.
Aliud documentum! Sic ergo dormiebant. Buck locum sibi fidenter delegit, deinde magno tumultu multaque opera frustra impensa cavernam fodere aggressus est. Mox suo corporis calore angustum receptaculum implevit atque obdormivit. Longus fuerat dies et laboriosus; itaque alte iucundeque dormivit, quamquam inter somnia dira modo fremuit, modo latravit, modo luctatus est.
Oculos non ante aperuit quam castrorum expergiscentium strepitu excitatus est. Primo ubi esset ignorabat. Per noctem nix ceciderat ipsumque penitus obruerat. Nivei parietes undique premebant; tum magnus eum timor invasit, quem fera bestia laquei metu concipit.
Hoc indicio apparebat eum, quasi vitae suae vestigia retrorsum persequeretur, ad vitam maiorum redire. Nam canis cultu humano assuetus erat, immo nimis assuetus; ipse vero laqueum numquam expertus erat, nec igitur ex suis rebus gestis eum metuere poterat. Omnes corporis musculi subito et sua sponte contracti sunt, cervicis umerorumque pili erecti sunt; mox feroci fremitu recta sursum prosiluit in claritatem diei oculos perstringentem, nive circa eum velut nube scintillante disiecta.
Priusquam pedibus humum attigit, candida castra ante se late patentia conspexit, locum agnovit, omniumque quae acciderant recordatus est, inde ab eo die quo cum Manuele deambulaverat usque ad cavernam quam proxima nocte sibi effoderat.
«Nonne tibi dixi?» Franciscus, eum exsilientem conspicatus, ad Perrault clamavit. «Buck ille velocius quam quisquam discit!»
Perrault graviter annuit. Cum tabellarius rei publicae Canadensis esset litterasque publicas magni momenti perferret, optimos canes parare cupiebat; praecipue autem gaudebat quod Buck sibi obtigisset.
Intra horam tres alii canes septentrionales iuncti sunt, ut novem omnino fierent; nec quarta parte horae postea exacta, omnibus iugatis, per iter quod ad angustias Dyeae ducebat proficiscebantur. Buck gaudebat quod castra reliquerat; et quamvis labor gravis esset, non adeo illum contemnebat ut antea putaverat. Mirabatur ardorem qui totum canum agmen incitabat quique etiam in ipsum transfundebatur; sed multo magis mirabatur quanta commutatio in Dave atque Sol-leks facta esset.
Canes prorsus novi facti erant, iugo quasi in aliam naturam conversi. Omnem socordiam omnemque rerum neglegentiam deposuerant. Vigiles, strenui, alacres erant, solliciti ut opus bene succederet, acerbissime indignantes iis rebus quae cunctando aut perturbando iter morabantur. Trahendi labor summum vitae eorum munus videbatur, cui soli viverent et in quo solo gauderent.
Dave canis postremus erat, trahae proximus; ante eum Buck trahebat, deinde Sol-leks; reliqui canes singuli in ordinem porro dispositi erant usque ad ducem, qui Spitz erat.
Buck consulto inter Dave et Sol-leks positus erat ut ab utroque doceretur. Ipse discipulus docilis, illi magistri non minus idonei erant: nullum eius errorem diu tolerabant, atque acutis dentibus praecepta inculcabant. Dave aequus erat multarumque rerum peritus; numquam Buck sine causa momordit, quotiens opus erat, eum mordere non dubitabat. Francisco eius severitatem flagello confirmante, Buck intellexit satius esse se corrigere quam iniurias ulcisci.
Semel, cum paulisper constitissent, Buck in loris implicitus profectionem moratus est; tum Dave et Sol-leks simul in eum impetum fecerunt ac probe castigaverunt. Ita quidem lora etiam peius implicata sunt, sed Buck postea diligentissime cavit ne quid turbaret; antequam dies finitus esset adeo operi assueverat ut comites increpare eum paene desinerent. Rarius flagellum Francisci insonuit; Perrault vero Buck tanto honore dignatus est ut pedes eius tolleret ac diligenter inspiceret.
Dies ille durissimo itinere consumptus est: per angustias Dyeae, per locum Sheep Camp appellatum, praeter locum The Scales dictum et finem silvarum, trans glaciem aeternam atque nivis aggeres centenos complures pedes altos, super magnum iugum Chilcoot, quod inter aquam marinam et dulcem quasi claustrum stat ac tristem desertamque regionem septentrionalem minaciter tuetur.
Celeriter deinde per seriem lacuum descenderunt, qui crateres olim ignivomorum montium implent; altaque iam nocte ad ingentia castra ad caput lacus Bennett posita pervenerunt, ubi multa milia auri quaerentium naves parabant, quibus vere, glacie soluta, uterentur. Buck in nive cavernam sibi fecit ac somno gravissimo velut iustus labore confectus quievit; sed nimis mature ex eo in tenebris algentibus excitatus cum ceteris trahae iungebatur.
Eo die, via iam nive compressa, quadraginta miliaria Anglica confecerunt; postero autem die multisque deinceps diebus ipsi per nivem intactam viam sibi aperire cogebantur, quo labor gravior atque cursus tardior erat. Plerumque Perrault ante canes ibat, pedum tegminibus reticulatis nivem deprimens ut facilius progrederentur; Franciscus, conto gubernatorio traham regens, nonnumquam cum eo locum mutabat, sed raro.
Perrault festinabat atque glaciei peritia gloriabatur; ea quidem omnino necessaria erat, quoniam glacies autumno recens tenuissima erat, et ubi aqua celeri impetu fluebat, ibi omnino glacies non erat.
Dies post diem, multos dies sine fine, Buck loris alligatus laborabat. Castra semper dum adhuc tenebrae essent solvebant, primusque diluculi pallor eos in itinere inveniebat, multis iam milibus passuum post terga relictis. Post solis occasum demum castra ponebant, exiguam piscis portionem comedebant, atque in nive ad somnum se condebant. Buck fame saevissime premebatur. Sesquilibra Anglica salmonis sole exsiccati, quae ei in dies singulos dabatur, paene nihil proficere videbatur. Numquam satis habebat, perpetuisque famis cruciatibus angebatur.
Ceteri tamen canes, quia leviores erant atque ad hanc vitam nati, singulas tantum libras Anglicas piscis accipiebant, nec tamen minus bono corporis habitu manebant.
Mox omne cibi fastidium, quo antea tenebatur, deposuit. Cum ipse delicate comedere soleret, animadvertit comites, qui cibum suum celerius absolverant, reliquam Buck portionem rapere. Neque eam defendere poterat: dum duos tresve arcere contendit, alii quod superfuerat devorabant. Huic malo ut occurreret, ipse tam celeriter quam illi edere coepit; atque tam acriter fame stimulabatur ut ne alieno quidem cibo abstineret. Observabat igitur et discebat.
Cum vidisset Pike, unum e novis canibus, callidum simulatorem morbi atque furem, Perrault averso clam lardi frustum surripere, postridie ipse eadem arte usus est et integrum lardi frustum abstulit. Magnus inde tumultus ortus est; nemo tamen Buck suspicatus est, sed Dub, canis imperitus qui semper in furto deprehendebatur, pro eius delicto poenas dedit.
Primum hoc furtum declaravit Buck idoneum esse qui inter adversa regionis septentrionalis superesset. Nam ostendit eum habere facultatem mutandis rebus se accommodandi, qua carens cito atrociterque periturus erat; simul autem significavit mores eius, quos in vita priore didicerat, labefactari atque paulatim dissolvi: haec enim recti cura in saeva illa pro vita dimicatione vana atque impedimento erat.
Satis commode in regionibus australibus, ubi lex amoris et societatis valet, aliena bona atque aliorum sensus observare decebat; in septentrione autem, ubi fustis dentiumque lex regnat, qui talia respiceret stultus erat, neque, quatenus ea servaret, res ei prospere succedere possent.
Non quod Buck has res ratione singillatim collegisset. Ad vitam illam idoneus erat, id solum; novis autem condicionibus inscius se conformabat. Omnibus anteactis diebus, quantacumque vi adversariorum premeretur, numquam e certamine fugerat. Sed fustis viri rubra veste induti aliam legem, multo antiquiorem atque ad naturae primordia pertinentem, ei per vim docuerat.
Cum adhuc mansuetis vitae humanae moribus assuevisset, ob rem iustam mori potuisset, velut si flagellum quo iudex Miller equitans utebatur defendendum fuisset. Nunc vero quod ab humanis moribus omnino recesserat hinc apparebat, quod pro huiusmodi rectitudine tuenda pugnare recusare atque effugere poterat, ut pellem suam servaret. Non voluptatis causa furabatur, sed quoniam venter vehementer reclamabat. Nec palam rapiebat, sed clam et astute subripiebat, fustem et dentes veritus. Denique quae faciebat ob eam rem faciebat, quod facilius erat ea facere quam omittere.
Celeriter ille proficiebat, sive, si verius dicere velis, ad antiquum statum recedebat. Musculi eius velut ferrum induruerunt, ad dolores ordinarios paene obduruit. Vires tam intus quam foris parcissime consumere didicit. Quidquid offerebatur, quamvis foedum atque ad concoquendum difficile, devorare poterat; id autem in stomachum receptum sic concoquebatur ut ne minima quidem pars alimenti periret. Sanguis inde succum per extrema corporis membra portabat atque in fibras corporis validissimas densissimasque vertebat.
Visus odoratusque in miram aciem creverunt; auditus etiam ita exacutus est ut dormiens levissimum strepitum percipere posset, simulque dignosceret utrum pacem an periculum portenderet. Didicit dentibus glaciem excutere cum inter pedum digitos cohaesisset; cum autem sitiret et aqua foraminis crassa glacie tegeretur, prioribus pedibus rigide protensis surgens eam ictu confringebat. Maxime tamen mirabile erat quod qualis proxima nocte ventus flaturus esset iam nocte antecedente olfactu praesagire poterat.
Quamvis aer immotus videretur cum iuxta arborem vel ripam sibi cubile foderet, ventus, quicumque postea spiraret, eum semper ex parte aversa inveniebat, tute atque commode conditum.
Neque sola experientia doctior fiebat: etiam instinctus veteres, quos iam exstinctos crederes, reviviscebant. Longa series domesticarum generationum veluti decidere ab eo coepit. Obscure ad prima generis sui saecula memoria redibat, cum canes silvestres per antiquissimas silvas gregatim vagabantur, praedamque cursu assecuti interficiebant. Nec difficile ei erat discere morsibus obliquis celeribusque lacerare atque more luporum repentinis dentium ictibus petere; sic maiores eius iam pridem obliti dimicaverant.
Illi veterem vitam in eo rursus excitabant; artesque antiquas quas quasi hereditate generi suo impressissent, suas iam esse sentiebat. Sine labore, sine inventione, ipsae ad eum redibant, velut semper adfuissent. Cum autem noctibus serenis et frigidis nasum ad stellam sustolleret diuque luporum more ulularet, maiores eius, olim mortui in pulveremque redacti, videbantur per saeculorum cursum rostra ad stellas tollere et per eum ipsum ululare.
Neque ululatus eius ab illorum cantu discrepabat: modis illis luctum suum exprimebant et quid sibi significarent rigor, frigus ac tenebrae.
Ita, velut ad demonstrandum quam exigua sit vitae nostrae libertas, quasi fila eam moveant, antiquus ille cantus in eo exundavit, atque ad genuinam naturam suam Buck rediit. Rediit autem ob id ipsum quod homines in septentrione metallum flavum invenerant, quodque Manuel, hortulani minister, mercedem accipiebat quae uxoris et liberorum complurium, parvarum sui ipsius imaginum, necessitates non superabat.